De wereldeconomie krimpt in een angstig snel tempo

Sinds de zomer van vorig jaar is het helemaal mis met de wereldeconomie. Althans, als je die bekijkt vanuit het perspectief van de dollar. Wanneer je het bruto binnenlands product van alle landen uitdrukt in dollars en vervolgens bij elkaar optelt, dan komt het totaal nu 5% lager uit dan medio 2014.

Michala-Marcussen-sgcib_01_b9bae76fcdMondiaal produceren we met z’n allen $4000 mrd minder, zo becijferde hoofdeconoom Michala Marcussen van Société Générale onlangs. De laatste keer dat het zo slecht ging was in 2008 toen de ‘dollar economie’ $7000 mrd kwijtspeelde, een verlies van een ruime 10%.

Depreciatie

De krimp is natuurlijk het gevolg van de appreciatie van de ‘greenback’, of anders gesteld: van de depreciatie van vrijwel alle andere munten in de wereld. Terwijl de Amerikaanse economie geleidelijk weer op stoom komt, zijn vrijwel alle blokken aan het kwakkelen. En alsof dat niet al erg genoeg is, buitelen werkelijk overal de monetaire autoriteiten over elkaar heen met beleidsverruimingen die primair bedoeld lijken te zijn de eigen munt te verzwakken.

De divergerende groei- en renteontwikkelingen hebben ervoor gezorgd dat de dollar sinds de zomer met maar liefst 18% in waarde is gestegen ten opzichte de belangrijkste Amerikaanse handelspartners. Het is aan de nominale bbp-groei in lokale munten te danken (en aan het feit dat de optelsom niet handelsgewogen hoeft te worden uitgevoerd) dat de wereldeconomie niet nog veel harder dan de genoemde 5% is ingezakt.

dollar economieMarcussen, die ik eind januari in Frankfurt over dit onderwerp sprak, benadrukt dat veel van de huidige marktontwikkelingen vanuit de ‘dollar economie’ verklaard kunnen worden.

Allereerst betekent de duurdere dollar dat grondstoffen in landen met andere munten prijziger worden – omdat olie, kolen, ijzererts en metalen nu eenmaal over het algemeen in dollars geprijsd worden. Hierdoor neemt de vraag dus mondiaal af.

Staatsleningen

Persoonlijk vind ik dit een beetje een rare redenering, want als de vraag daalt, zakt ook de prijs weer in, zoals we hebben gezien, net zo ver tot er weer een nieuw evenwicht is. Maar goed, het volgende markteffect van Marcussen is helderder. En dat is het effect op de rente op Amerikaanse staatsleningen.

Terwijl vrijwel iedere centrale bank bezig is de eigen munt te verzwakken – om de concurrentiepositie te verbeteren – ontstaat er een forse kapitaalstroom naar de VS. Dat geld maakt de dollar en Amerikaanse leningen duurder waardoor de rente daalt in plaats van stijgt. De komende rentestappen van de Fed zouden immers voor opwaartse druk moeten zorgen.

Dan is er de recente verzwakking van de Amerikaanse bedrijfswinsten. Veel beursondernemingen weten niet aan de verwachtingen te voldoen. Het gaat hier vooral om internationaal opererende bedrijven die minder verdienen aan overzeese activiteiten. In januari leidde dit tot inzakkende beurskoersen. Deze maand lijkt die zwakte overigens alweer overwonnen te zijn.

Krediet

Tenslotte is er nog wel de oplopende volatiliteit op de kredietmarkten. Aangezien veel niet-Amerikaanse partijen geld hebben geleend in dollars – om te profiteren van de lage rente – nemen de zorgen over oplopende leenkosten nu wereldwijd toe, aldus Marcussen.

De huidige situatie van mondiale krimp wordt pas gekeerd als de lagere olieprijs en de monetaire stimulansen de economieën buiten de VS weten aan te jagen. Als die stimulans onvoldoende blijkt te zijn, krijgen de deflatoire krachten de overhand. Dan kan de huidige mondiale kwakkel wel eens uitmonden in langdurige stagnatie. Marcussen:

“In a nutshell, if central bank accommodation and lower commodity prices fail to sufficiently boost GDP and inflation elsewhere in the world, the dollar economy is likely to shrink further. From a fundamental point of view, this is a clearly down side risk.”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s