Spelletjes spelen met de Grieken

In het spel van de angsthaas (‘game of chicken’) rijden twee auto’s op hoge snelheid op elkaar af. De bestuurder van de auto die het eerst uitwijkt, is de verliezer. Europa en Griekenland spelen dit spel momenteel, alleen rijdt Europa een auto, maar zit Griekenland op een fiets.

Plutarchos Sakellaris, hoogleraar aan de Universiteit van Athene, kreeg met deze vergelijking de lachers op zijn hand tijdens een paneldiscussie die het American Enterprise Institute vrijdag organiseerde in de marge van de Spring Meetings van IMF en Wereldbank. Maar hij was doodernstig. De Grieken hebben geen schijn van kans.

Talk of the town

dijsselbloem en varoufakisOver Griekenland werd de afgelopen dagen veel gesproken in Washington. De financiële zorgen voor het Zuid-Europese land nemen snel toe. De bodem van de schatkist is in zicht. De extra tijd die de Europese partners het land hebben gegeven, is al voor de helft verbruikt en zelfs een begin van een oplossing is nog niet in zicht. Later deze maand moet de regering €1,7 mrd aan salarissen en pensioenen betalen en volgende maand dient er nagenoeg €1 mrd aan het IMF overgemaakt te worden.

Voor wat betreft dat laatste werd hoop op enig respijt vakkundig door IMF-directeur Christine Lagarde in de grond geboord. Dat is een heilloze weg, zei ze. ‘Uitstel van betaling moet worden gezien als een vraag om extra financiering, die aan de hele wereldgemeenschap wordt gesteld. Veel landen binnen die gemeenschap staan er slechter voor dan Griekenland zelf.’

Moskou

Andere geldschieters staan niet in de rij. Als de Grieken geld willen lenen in Washington of in Moskou, dan moeten ze dat vooral doen, zei de Duitse minister van financiën Wolfgang Schäuble luchtig tijdens een voordracht bij denktank Brookings. Volledig voorbij gaand aan eventuele geopolitieke implicaties stelde hij: ‘Het zou ons werkelijk blij maken’.

De Grieken zullen er simpelweg uit moeten zien te komen met de Europeanen. Hier is de enigszins curieuze situatie ontstaan dat vooral de leiders die geen deel hebben aan de onderhandelingen zich de grootste zorgen lijken te maken. De Britse minister van financiën zei bang te zijn dat een ‘Grexident’ tot een nieuwe mondiale crisis zal leiden. Zijn Amerikaanse collega Jack Lew verduidelijkt te dat door te stellen dat hij niet weet hoe de financiële markten op een Grexit zullen reageren. Om een ‘formatie van donkere wolken’ te voorkomen moet er snel een goede oplossing komen, aldus Lew.

Gevoel voor urgentie

Het gevoel van urgentie ontbreekt bij de eurogroepministers. Zij vertrouwen erop dat het goed komt, en zo niet dat de brandgangen die in de afgelopen jaren om Griekenland zijn gegraven – denk aan het ESM, het OMT en de bankunie – diep genoeg zijn. Zo laconiek als Schäuble reageerde eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem niet, maar ook hij maakte duidelijk dat de bal bij de Grieken ligt en de druk verder opgevoerd kan worden.

‘Er gaat veel tijd verloren, het programma is met vier maanden verlengd, daarvan zijn er alweer twee voorbij’, zei Dijsselbloem vrijdag tijdens het traditionele moment met de Nederlandse pers. De bedoeling was dat er eind april een nieuw programma zou liggen waarin zowel Europa als de Grieken zich kunnen vinden. Vervolgens zou het dan over de implementatie gaan. ‘Dat zullen we niet meer halen, dus ik ga geen nieuwe deadlines stellen’, zei de minister.

Default

De volgende grote betaling is op 12 mei, gaf Dijsselbloem aan. ‘Mogelijk dat ze daar ook weer doorheen komen, maar het wordt steeds lastiger en de risico’s nemen toe.’ De Grieken zullen gewoon samen met Europa een plan moeten opstellen, maar op de een of andere manier willen de Grieken niet aan het werk. ‘Als je een oplossing zoekt dan is een beetje minder media-exposure nodig en moet er wat meer achter gesloten deuren gebeuren.’ Zonder hulp zal Athene uiteindelijk onvermijdelijk wanbetalen en komt het land in een hele moeilijke situatie terecht.

De Griekse minister van financiën Yanis Varoufakis stelde ondertussen niet in te kunnen stemmen met de eisen die nu op tafel liggen. ‘We tekenen niet voor doelen waarvan we weten dat onze economie die niet aankan en die moeten worden bereikt met beleid dat onze partners niet zouden moeten willen opleggen’, zei hij tijdens een presentatie bij Brookings dat volgde na het optreden van Schäuble. Griekenland wil best concessies doen, maar het moet wel van twee kanten komen.

Concurrerend

‘De klok tikt’, zei Dijsselbloem, maar hij gaf nadrukkelijk ook aan dat er over van alles valt te praten. Niet over een kwijtschelding van schulden, maar wel over looptijden en rentes. Het snoeiharde bezuinigen wat de Grieken zo zat zijn, kan misschien ook wel een tandje minder. Maar er moet wel wat gebeuren om het land concurrerender te maken.
Professor Sakellaris gaf goed aan wat er nodig is: de publieke sector moet op de schop en het politieke systeem, maar wat het belangrijkste is, is een verbetering van het ondernemersklimaat. Een rechtssysteem dat zaken ook echt in behandeling neemt, een kadaster zodat een investeerder weet welk stuk land hij precies koopt, stabiliteit in het belastingregiem en natuurlijk beter onderwijs. Dat is wat er nodig is, aldus Sakellaris.
Speelkwartier

Syriza heeft de verkiezingen gewonnen. Niet alleen omdat mensen de bezuinigingen beu waren, maar ook omdat het volk de bestaande elite (de mensen en partijen die decennialang aan de macht zijn geweest) niet vertrouwt om de structurele hervormingen die echt nodig zijn door te voeren, gaf Sakellaris aan. Dat verdient natuurlijk alle steun van de Europese partners. Hoog tijd om serieus aan de slag te gaan. Het speelkwartier is voorbij.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s